Zelfbouw : een Canadese put of aardewarmtewisselaar

Dit oud en goedkoop systeem wordt vandaag herontdekt. De Canadese put of Provencaalse put, ook wel aardewarmtewisselaar genoemd, maakt gebruikt van het principe van de geothermie. Op 2 meter diepte verschilt de temperatuur van de aarde immers amper doorheen de seizoenen. Deze schommelt tussen de 10° à 12° C.

Het principe van de Canadese put bestaat erin om deze 12° graden uit de grond te “halen” om de lucht ‘s winters op te warmen en ’s zomers af te koelen. De lucht komt langs een zuigmond binnen en circuleert doorheen een buis (of doorheen 2 buizen die in parrallel staan met elkaar) dat op 2 meter diepte geplaatst wordt en dit over een afstand van 25 à 40 meter.
In de winter neemt de lucht de caloriën van de aarde onderweg op en stroomt het voorverwarmd in het huis binnen aan een temperatuur van 12° C. Slechts een paar graden zijn dan nog nodig om een comfortabele temperatuur te bereiken, terwijl de woning steeds verlucht wordt. In de zomer geeft de warme lucht zijn caloriën af aan de aarde en stroomt het fris binnen in de woning waardoor deze verkoelt. In samenwerking met een mechanisch ventilatiesysteem (MVS), zorgt de weinig kostelijke techniek van de Canadese put voor een continu thermisch comfort in passiefhuizen.

Vervaardiging van uw Canadese put:

De installatie van een Canadese put verloopt in verschillende stappen:

• Een loopgraaf van +/-1m50 à 2 m diepte moet gegraafd worden : let erop dat de bodem van de loopgraaf mooi plat is en een minimale helling van 2% bedraagt zodat het condensatiewater kan wegsijpelen. Deze stap vraagt waarschijnlijk om het meeste zorg. Bulten en gaten moeten absoluut vermeden worden. Deze beletten immers dat de buis mooi plat geplaatst kan worden waardoor waterophopingen ontstaan en dit is de ideale omgeving voor schimmelvorming!
• Er moet voor de « juiste » buis gekozen worden :
  • gebakken klei : ideaal wat de warmteuitwisseling betreft. Kleibuizen hebben daarenboven ook het voordeel dat ze vanbinnen helemaal glad zijn. De buis moet idealiter uit één stuk bestaan. Het gebruik van kleibuizen wordt vaak vermeden. Men loopt hiermee immers het risico dat radon in de betrokken zones ingevoerd wordt.
  • rigide PVC : sommigen beschuldigen dit materiaal ervan schadelijke dampen af te geven. Anderen beweren dat dit enkel het geval is indien de stof opgewarmd wordt tot een welbepaalde temperatuur die in het geval van dergelijk gebruik nooit bereikt wordt.
  • Gelaagde buizen om elektriciteitskabels door te leiden dienen niet gebruikt te worden aangezien ze vanbinnen niet glad zijn. Hierdoor kan het condensatiewater waardoor schimmelvorming ontstaat.
  • Polyethyleen (of soms polypropyleen) is vandaag de meest aangerade stof om een Canadese put te vervaardigen.
  Overige eigenschappen van de buis : de diameter mag maximaal 20cm bedragen en de buis mag niet onder een woning of onder funderingen geplaatst worden.
• De buis dient op de bodem van de loopgraaf geplaatst te worden en met fijne aarde bedekt te worden (vermijd zand, dit laat geen goede warmtewisseling toe). Indien u ervoor kiest twee buizen naast elkaar te plaatsen, let er dan op om voldoende afstand tussen beide te behouden (1 meter) zodanig dat de armtewisseling met de aarde optimaal blijft.
• De buis dient vervolgens aangesloten te worden met de in- en uitgang van de Canadese put (eventueel via een MVS). Snij de buis vlak af. Gebruik een dubbele T als verbindingsstuk zodanig dat het condensatiewater kan wegsijpelen.
• Een hek dient geplaatst te worden op de plaats waar de lucht van de Canadese put ingevoerd wordt zodanig dat er geen dieren binnen kunnen komen. De toren die hier geplaatst wordt, mag uit inox, klei of zelfs, - om het esthetisch te houden - uit hout bestaan. Dit is enkel een versieringselement.

Reken minimum 500 euro uit voor de vervaardiging van uw Canadese put.
Het is tamelijk eenvoudig te doen, maar vraagt weliswaar om veel zorg.

Indien u zich niet bekwaam genoeg voelt om uw Canadese put zelf te bouwen, neemt u best contact op met een professioneel.

Om waterdichtheidsproblemen of stagnatieproblemen in de leidingen te vermijden, wordt de Canadese put steeds vaker vervangen door de hydraulische Canadese put. Het principe hiervan is om lucht voor te verwarmen met behulp van een pekelwarmtewisselaar. De luchtbuis van de Canadese put wordt in dergelijk systeem vervangen door een dunne, soepelere buis. Deze wordt gevuld met pekel dat de calorieën van de aarde opvangt. Dit systeem is gemakkelijk toepasbaar maar moet nauwkeurig gereguleerd worden zodat de grond niet “uitgeput” geraakt en om een intens verbruik van de circulatiepomp te vermijden.

Tags: herbruikbare energie, Canadese put, Provencaalse put